Kto może złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika?

Pytanie „Kto może złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika?” brzmi prosto, ale w praktyce wymaga rozróżnienia kilku scenariuszy: inna jest dynamika, gdy dłużnikiem jest osoba fizyczna, inna gdy spółka (np. sp. z o.o.), a jeszcze inna, gdy mówimy o upadłości konsumenckiej. Do tego dochodzą obowiązki reprezentantów (zarządu), interes wierzyciela oraz ryzyka procesowe.

W tym artykule porządkuję temat „od kuchni”: kto jest uprawniony, kto bywa zobowiązany do złożenia wniosku, jakie dowody realnie przekonują sąd, oraz kiedy wniosek jest z góry skazany na zwrot albo oddalenie.

Dlaczego to temat praktyczny (a nie akademicki): skala upadłości i realne konsekwencje

W polskiej praktyce sądowej wnioski upadłościowe to dziś codzienność. Z danych analizowanych na podstawie ogłoszeń w Monitorze Sądowym i Gospodarczym oraz Krajowym Rejestrze Zadłużonych (COIG) wynika, że w samym 2024 r. ogłoszono upadłość konsumencką wobec 21 187 osób. Wcześniejsze lata pokazują wyraźną falę po zmianach w 2020 r.: w 2019 r. było mniej niż 8 tys., w 2020 r. ponad 13 tys., w 2021 r. ok. 18 tys., w 2022 r. ok. 15,6 tys., a w 2023 r. ok. 21 tys..

Dla wierzycieli to nie jest statystyka „do raportu” – to realne ryzyko utraty części należności. KRD BIG wskazywał, że w I półroczu 2024 r. wierzyciele stracili 305,3 mln zł w związku z upadłościami konsumenckimi (przy ok. 10,8 tys. ogłoszonych upadłości w tym okresie). W tej samej analizie podkreślano też m.in., że największą grupę upadłych stanowili dłużnicy w wieku 36–45 lat, co dobrze pokazuje, że problem dotyczy osób w „szczycie aktywności zawodowej”, a nie wyłącznie osób starszych.

Punkt wyjścia: niewypłacalność, czyli kiedy upadłość w ogóle wchodzi w grę

Wniosek o ogłoszenie upadłości ma sens tylko wtedy, gdy spełnione są przesłanki ustawowe. Najważniejsza z nich to niewypłacalność.

Niewypłacalność (Prawo upadłościowe, art. 11): dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych; domniemywa się, że utracił tę zdolność, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań przekracza trzy miesiące.

W praktyce oznacza to, że „spóźniam się z jedną ratą” to zwykle za mało, natomiast trwałe zaległości, brak realnego planu spłaty i narastające przeterminowania – to już materiał pod ocenę niewypłacalności.

Dwa testy niewypłacalności, o których często zapomina zarząd (i część wierzycieli)

W spółkach i innych osobach prawnych (oraz jednostkach z „ułomną osobowością prawną”) występują w praktyce dwa równoległe „testy”:

• Test płynnościowy (art. 11 ust. 1 i 1a): dłużnik nie reguluje wymagalnych zobowiązań, a opóźnienie przekracza 3 miesiące (domniemanie).
• Test bilansowy (art. 11 ust. 2): zobowiązania pieniężne przekraczają wartość majątku, a stan ten utrzymuje się ponad 24 miesiące.

To rozróżnienie jest kluczowe dla planowania działań zarządu: spółka może „jeszcze jakoś płacić”, ale bilansowo być już w stanie niewypłacalności, albo odwrotnie – mieć dodatni majątek, ale utracić zdolność płatniczą w ujęciu operacyjnym.

Krótki przykład (jak sąd patrzy na „trwałość”)

Jeśli spóźniasz się 2 tygodnie z jedną fakturą, ale płacisz pozostałe zobowiązania i masz wiarygodny harmonogram spłaty, to zwykle mówimy o zatorze płatniczym. Jeśli natomiast od 4–5 miesięcy nie płacisz kilku głównych zobowiązań (czynsz, ZUS/US, leasing, kluczowi dostawcy), rachunki są blokowane, a kolejne źródła finansowania się kończą – to już klasyczna niewypłacalność w rozumieniu prawa upadłościowego.

Kto może złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika – zasada ogólna

Najprostsza odpowiedź brzmi:

Wniosek o ogłoszenie upadłości może złożyć dłużnik oraz każdy z jego wierzycieli osobistych (Prawo upadłościowe, art. 20).

To jednak dopiero początek – i wymaga doprecyzowania dwóch rzeczy:

1. Ustawa mówi o wierzycielu osobistym (a nie „każdym wierzycielu” w potocznym rozumieniu).
2. Ustawa wymienia też szerszy katalog podmiotów, które mogą złożyć wniosek w szczególnych konfiguracjach (np. likwidator, kurator, zarządca przymusowy).

Wierzyciel osobisty – co to znaczy w praktyce?

„Wierzyciel osobisty” to taki, któremu przysługuje roszczenie przeciwko dłużnikowi (a nie wyłącznie „do rzeczy”). W praktyce większość klasycznych wierzycieli (bank z umowy kredytu, dostawca z faktury, wynajmujący z umowy najmu, pracownik z roszczeń pracowniczych) będzie wierzycielem osobistym. Zabezpieczenia rzeczowe (hipoteka, zastaw) zwykle są „dodatkiem”, a nie jedyną podstawą.

Jeżeli jesteś wierzycielem i rozważasz wniosek, zacznij od prostej weryfikacji: czy masz wymagalne roszczenie wobec dłużnika i potrafisz je udokumentować? (umowa, faktury, wezwania, tytuł egzekucyjny). Dopiero potem oceniaj niewypłacalność.

Kto jeszcze może złożyć wniosek? (katalog z art. 20 ust. 2)

Poza dłużnikiem i wierzycielem osobistym, wniosek mogą złożyć również m.in.:

• wspólnik odpowiadający bez ograniczenia za zobowiązania spółki (np. w spółce jawnej lub komandytowej),
• osoby uprawnione do prowadzenia spraw i reprezentacji osoby prawnej/jednostki (np. członkowie zarządu – zgodnie z zasadami reprezentacji),
• organ założycielski przedsiębiorstwa państwowego,
• podmiot wykonujący prawa z akcji/udziałów Skarbu Państwa w jednoosobowej spółce SP,
• likwidator (gdy podmiot jest w likwidacji),
• kurator ustanowiony dla osoby prawnej wpisanej do KRS (art. 42 § 1 k.c.),
• organ, który udzielił dłużnikowi pomocy publicznej przekraczającej 100 000 euro,
• zarządca ustanowiony w egzekucji przez zarząd przymusowy lub sprzedaż przedsiębiorstwa,
• spółka dominująca – wobec spółki zależnej uczestniczącej w grupie spółek.

To ma bardzo praktyczne znaczenie w sytuacjach „kryzysowych”: gdy spółka nie ma sprawnego zarządu, gdy jest w likwidacji, albo gdy zarząd „unika decyzji”, a ryzyko niewypłacalności rośnie.

Uwaga: są sytuacje, gdy „standardowy” katalog nie działa (np. bank)

Prawo upadłościowe przewiduje też wyjątki. Przykładowo: wniosek o ogłoszenie upadłości banku może zgłosić wyłącznie Komisja Nadzoru Finansowego albo Bankowy Fundusz Gwarancyjny (Prawo upadłościowe, art. 426 ust. 2). To pokazuje, że przy dłużnikach regulowanych (banki, SKOK) zawsze trzeba sprawdzić przepisy szczególne.

Kto może podpisać wniosek? (pełnomocnik, prokura, reprezentacja łączna)

Uprawnienie do złożenia wniosku to jedno, a prawidłowy podpis to drugie. W praktyce sądowej najczęściej problemy wynikają z trzech obszarów:

• Reprezentacja łączna: w KRS widnieje wymóg dwóch członków zarządu łącznie, a wniosek podpisuje jedna osoba.
• „Ktoś z firmy” zamiast organu: dyrektor finansowy, główna księgowa czy wspólnik mniejszościowy nie zawsze mają umocowanie do złożenia wniosku (chyba że wynika to z zasad reprezentacji lub z udzielonego pełnomocnictwa).
• Pełnomocnik profesjonalny: wniosek może przygotować i podpisać pełnomocnik (np. adwokat, radca prawny), ale tylko wtedy, gdy ma do tego prawidłowe umocowanie. W sprawach spółek bezpieczną praktyką jest, by pełnomocnictwo wynikało wprost z uchwały/umocowania organu i było spójne z KRS.

Jeśli masz wątpliwości, przyjmij zasadę ostrożności: wniosek podpisuje organ zgodnie z KRS, a pełnomocnik działa „obok” (z pełnomocnictwem) – to minimalizuje ryzyko formalnego zwrotu wniosku.

Dłużnik – czyli kto, konkretnie, „po stronie dłużnika” składa wniosek?

Jeśli dłużnikiem jest:

• osoba fizyczna – wniosek składa ona sama (albo pełnomocnik),
• spółka z o.o. / S.A. / fundacja / stowarzyszenie – wniosek składa organ uprawniony do reprezentacji (najczęściej zarząd), zgodnie z aktualnym wpisem w KRS i zasadami reprezentacji,
• spółka osobowa – wniosek składają osoby uprawnione do prowadzenia spraw i reprezentacji (np. wspólnicy uprawnieni do reprezentacji).

Warto rozumieć to rozróżnienie, bo sąd bardzo formalnie podchodzi do kwestii umocowania: jeśli wniosek podpisze osoba nieuprawniona, sprawa może zakończyć się zwrotem wniosku, a czas w upadłości (szczególnie w spółkach) bywa zasobem krytycznym.

Wierzyciel – czy każdy wierzyciel może złożyć wniosek?

Co do zasady tak, ale „może” nie znaczy „opłaca się” ani „ma szanse”. Wierzyciel musi uprawdopodobnić niewypłacalność. W praktyce: sam fakt posiadania faktury czy umowy nie wystarczy, jeśli nie pokażesz, że dłużnik nie płaci szerzej (a nie tylko „ze mną ma spór”).

Obowiązek złożenia wniosku przez dłużnika: zarząd i ryzyko odpowiedzialności

W spółkach i innych jednostkach organizacyjnych najczęściej pada pytanie nie o to, kto „może”, ale kto musi. Prawo upadłościowe przewiduje obowiązek złożenia wniosku przez dłużnika w określonym terminie (klasycznie: 30 dni od dnia powstania stanu niewypłacalności – art. 21).

Co to oznacza w praktyce?

1. Kto ocenia moment niewypłacalności? Zwykle zarząd (albo osoby prowadzące sprawy podmiotu). To trudne, bo nie jest to punkt „z datą w kalendarzu”. Dlatego warto opierać się na twardych kryteriach: zaległości > 3 miesiące, utrata zdolności do regulowania wielu zobowiązań, brak realnych źródeł finansowania, blokady rachunków, wypowiedzenia umów kredytowych.
2. Dlaczego termin jest ważny? Bo opóźnianie wniosku to klasyczny zarzut w postępowaniach o odpowiedzialność osób zarządzających oraz w sporach z wierzycielami. Poza wymiarem prawnym jest też wymiar ekonomiczny: im później, tym częściej „masa” jest pusta, a sytuacja nieodwracalnie popsuta.

Jeśli jesteś po stronie zarządu, najbezpieczniej jest traktować wniosek o upadłość jako element zarządzania ryzykiem – a nie porażkę wizerunkową. W wielu sprawach to właśnie szybka reakcja ogranicza odpowiedzialność, a jednocześnie porządkuje relacje z wierzycielami.

Jak liczyć „30 dni” w realnym życiu? (przykład osi czasu)

Załóżmy, że spółka w marcu przestaje regulować kilka wymagalnych zobowiązań i od tego momentu narasta opóźnienie, a w maju mija 3 miesiące w rozumieniu domniemania z art. 11 ust. 1a. Jeżeli równolegle nie pojawia się realne finansowanie i spółka nie wraca do regulowania płatności, to zarząd powinien mieć świadomość, że „okno czasowe” na bezpieczne działanie jest krótkie. Zwlekanie do czasu, aż „wszystko się zawali”, zwykle pogarsza pozycję zarządu (dowodowo) i pozycję wierzycieli (majątkowo).

Warto też pamiętać, że w przypadku osób prawnych obowiązek złożenia wniosku spoczywa na każdym, kto ma prawo prowadzenia spraw i reprezentacji (Prawo upadłościowe, art. 21 ust. 2). To oznacza, że odpowiedzialność nie zawsze „rozmywa się” w zarządzie – każdy członek powinien umieć wykazać, jakie działania podjął i dlaczego.

Upadłość konsumencka: tutaj reguły gry są inne

W praktyce obrotu funkcjonuje pułapka językowa: ludzie mówią „upadłość dłużnika”, mając na myśli upadłość konsumencką. Tymczasem upadłość konsumencka jest procedurą dla osoby fizycznej co do zasady nieprowadzącej działalności (lub byłego przedsiębiorcy, przy spełnieniu warunków). I kluczowe: co do zasady postępowanie inicjuje sam dłużnik, składając własny wniosek – natomiast w praktyce rynkowej wnioski „wierzycielskie” w sprawach konsumenckich należą do rzadkości i wymagają szczególnie starannego uzasadnienia.

Z punktu widzenia wierzyciela oznacza to, że zamiast „złożyć wniosek za dłużnika”, realną dźwignią jest:

• ocena, czy dłużnik spełnia przesłanki i czy prawdopodobne jest oddłużenie (oraz czy ewentualny wniosek wierzyciela ma w ogóle sens dowodowo),
• przygotowanie się do roli wierzyciela w postępowaniu (zgłoszenie wierzytelności, reagowanie na listę wierzytelności, pilnowanie terminu i dowodów),
• analiza, czy są podstawy do kwestionowania zachowań dłużnika (np. czynności uszczuplające majątek).

Jeśli chcesz zrozumieć ścieżkę „od A do Z”, zobacz przewodnik opisujący procedurę i dokumenty krok po kroku: Upadłość konsumencka w Sochaczewie - krok po kroku.

Koszt złożenia wniosku – drobiazg, który zmienia decyzje

Z praktycznego punktu widzenia inaczej myśli dłużnik-konsument, a inaczej wierzyciel składający wniosek wobec przedsiębiorcy:

• Wniosek o ogłoszenie upadłości (standardowo): opłata stała 1 000 zł (ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, art. 74).
• Wniosek osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej (upadłość konsumencka): opłata podstawowa (co do zasady minimalna) – w praktyce 30 zł (ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, art. 76a w zw. z art. 14 ust. 3).

Dlatego w upadłości konsumenckiej bariera wejścia jest niska, natomiast dla wierzyciela wniosek wobec przedsiębiorcy to już decyzja z policzonym kosztem i ryzykiem. Jeżeli interesuje Cię „pełna matematyka” kosztów procedury konsumenckiej (opłaty, koszty syndyka, typowe wydatki), omawiamy to szerzej w artykule: Ile kosztuje upadłość konsumencka? Analiza kosztów sądowych i ukrytych wydatków.

Tabela: kto składa wniosek w zależności od typu dłużnika

Wniosek wierzyciela: kiedy ma sens i co trzeba udowodnić

Wniosek wierzyciela jest narzędziem „twardym” – służy nie tylko odzyskaniu należności, ale też zabezpieczeniu interesu zbiorowego wierzycieli (żeby dłużnik nie „wyprowadzał” majątku). Jednocześnie jest to narzędzie ryzykowne: jeśli wniosek jest słaby, przegrywasz czas i koszty.

Dlaczego wierzyciele sięgają po ten instrument? (dane + wniosek)

Jeżeli w I półroczu 2024 r. wierzyciele mieli – według analiz KRD BIG – stracić łącznie 305,3 mln zł w związku z upadłościami konsumenckimi, to naturalne jest, że w relacjach B2B wierzyciele coraz częściej szukają narzędzi ograniczających „spiralę strat”. Wniosek o upadłość przedsiębiorcy dłużnika bywa wtedy traktowany jako „stop-klatka”: lepiej uruchomić mechanizmy prawa upadłościowego, niż czekać, aż majątek „wyparuje” w kolejnych egzekucjach lub w niekontrolowanych rozliczeniach.

Co w praktyce uprawdopodabnia niewypłacalność?

Z doświadczenia sądowego najczęściej działają zestawy dowodów, a nie pojedynczy dokument:

• historia braku płatności: faktury / rachunki / raty + dowód wymagalności + powtarzalność zaległości,
• bezskuteczność egzekucji: postanowienia komornika o umorzeniu z powodu bezskuteczności, zajęcia bez efektu, brak majątku w ustaleniach,
• sygnały systemowe: wypowiedzenia umów, blokady rachunków, wielość wierzycieli, zaległości publicznoprawne, utrata zdolności do regulowania bieżących kosztów.

Nie chodzi o „piękną narrację”, tylko o pokazanie sądowi obrazu: dłużnik trwale nie płaci wymagalnych zobowiązań, a nie tylko „spiera się” z jednym kontrahentem.

Dwa scenariusze, w których wniosek wierzyciela bywa chybiony

1. Spór co do istnienia długu: jeśli roszczenie jest sporne, nieudowodnione, oparte wyłącznie na własnym stanowisku – sąd często uzna, że to nie jest droga do rozstrzygania sporu. Najpierw trzeba „ustabilizować” wierzytelność (np. tytuł wykonawczy), a dopiero potem myśleć o upadłości.
2. Dłużnik płaci, tylko nie Tobie: zdarza się, że dłużnik selektywnie reguluje zobowiązania (np. ZUS, US, leasing), a Tobie odmawia. To może być nieuczciwe, ale nie zawsze spełnia kryterium utraty zdolności płatniczej.

Wniosek dłużnika: jak pisać go „pod sąd”, a nie „pod emocje”

Wniosek dłużnika ma inną logikę. Dłużnik nie musi „atakować” – musi wykazać, że sytuacja jest obiektywnie niewypłacalna oraz przedstawić pełny, uczciwy obraz swoich zobowiązań i majątku. Sąd (i później syndyk) szybciej wyłapie nieścisłości niż wiele osób zakłada.

Ekspercka zasada: „pełna lista wierzycieli” to nie formalność – to rdzeń sprawy

W upadłości (zwłaszcza konsumenckiej) część osób skupia się na samym „ogłoszeniu upadłości”, a nie na jakości materiału. Tymczasem to właśnie kompletność danych o wierzycielach i zobowiązaniach decyduje o tym, czy postępowanie będzie sprawne:

• Syndyk i sąd i tak zweryfikują długi (korespondencja z wierzycielami, listy wierzytelności).
• Braki w wykazie wierzycieli mogą skutkować dopytywaniem, korektami i – co gorsza – ryzykiem pominięcia części zobowiązań w narracji, co podważa wiarygodność dłużnika.

W praktyce „dobry wniosek” to taki, który jest spójny dokumentowo i rachunkowo: kwoty, daty, podstawy, status sporu, egzekucje, zabezpieczenia. Emocje w uzasadnieniu nie pomagają – pomaga porządek.

Checklista praktyczna: co musi się „zgadzać” w dokumentach

1. Lista wierzycieli i kwoty: spójne kwoty zaległości, odsetek i podstawy (umowa, faktura, decyzja). Brak jednego wierzyciela potrafi później wywrócić plan oddłużenia.
2. Źródła dochodu: stałe i zmienne, w tym świadczenia, alimenty, umowy cywilnoprawne – oraz koszty utrzymania gospodarstwa domowego.
3. Majątek: rzeczy wartościowe, udziały, nieruchomości, pojazdy, prawa majątkowe. „Nie mam majątku” brzmi prosto, ale wymaga rzetelności (np. co z kontami, nadpłatami, zwrotami podatku, spadkami?).
4. Chronologia niewypłacalności: kiedy faktycznie zaczęły się opóźnienia, co było przyczyną i jakie działania były podejmowane (restrukturyzacja, rozmowy, próby ugód).

W dobrze przygotowanym wniosku nie ma „białych plam”. Są natomiast krótkie, jasne uzasadnienia: dlaczego dług powstał, dlaczego nie da się go spłacić i dlaczego sytuacja jest trwała, a nie przejściowa.

Przykłady z praktyki: kto składa wniosek i co „psuje” sprawę

Poniższe scenariusze pokazują, dlaczego to, kto składa wniosek, jest często mniej ważne od tego, jak i na jakiej podstawie to robi.

Przykład 1: wierzyciel kontra spółka, która „ucieka w czas”

Spółka przestaje płacić faktury kilku kontrahentom, ale nadal przyjmuje zlecenia i rotuje płatności „najgłośniejszym” wierzycielom. Jeden wierzyciel składa wniosek bez dowodów poza własnymi fakturami i wezwaniami. Sąd widzi brak obrazu całości – i sprawa się komplikuje. Ten sam wniosek, oparty dodatkowo na bezskutecznej egzekucji oraz dokumentach wskazujących na wielość zaległości, ma zupełnie inną wagę.

Wniosek wierzyciela działa najlepiej, gdy pokazuje systemową niewypłacalność, a nie jednostkowy konflikt.

Przykład 2: zarząd sp. z o.o. składa wniosek „dla świętego spokoju”

Zarząd składa wniosek szybko, ale bez uporządkowania danych: niespójne listy zobowiązań, brak wskazania części umów, nieczytelna chronologia. Formalnie termin może być dotrzymany, ale praktycznie postępowanie staje się dłuższe i bardziej konfliktowe (sąd dopytuje, syndyk kwestionuje dane, wierzyciele podważają wiarygodność).

W upadłości spółki liczy się nie tylko moment złożenia, ale też jakość materiału: im mniej „łatek” w toku, tym mniej ryzyk dla reprezentantów.

Przykład 3: osoba fizyczna myli upadłość z „zatrzymaniem komornika”

Osoba w trudnej sytuacji szuka jednego efektu: wstrzymania egzekucji. Składa wniosek chaotycznie, pomijając część zobowiązań i licząc na „umorzenie wszystkiego”. Taki wniosek często wraca do poprawy albo prowadzi do komplikacji. Dobrze przygotowany opis niewypłacalności, komplet wierzycieli i realistyczne ujęcie budżetu domowego to różnica między sprawnym oddłużeniem a wielomiesięcznym „kręceniem się w kółko”.

Przykład 4: wspólnik spółki jawnej składa wniosek, bo „nikt już nie kontroluje sytuacji”

W spółkach osobowych kryzys bywa bardziej gwałtowny niż w sp. z o.o., bo często brakuje „bufora” w postaci rozbudowanych procedur. Gdy spółka jawna traci płynność, a wspólnicy przestają się komunikować (albo jeden wspólnik prowadzi interes „na oślep”), wniosek o upadłość może złożyć także wspólnik odpowiadający bez ograniczenia za zobowiązania spółki. Ten scenariusz jest częsty tam, gdzie wspólnicy boją się, że opóźnianie decyzji tylko zwiększy ich osobiste ryzyka i pogorszy pozycję negocjacyjną wobec wierzycieli.

Najczęstsze pytania i błędy: szybki audyt przed złożeniem wniosku

Zanim cokolwiek złożysz (jako dłużnik, wierzyciel lub członek zarządu), zrób krótką autokontrolę:

• Czy na pewno mówimy o niewypłacalności, a nie o pojedynczym sporze/zwłoce?
• Czy wykaz wierzycieli i kwoty są kompletne i aktualne?
• Czy są dowody na wymagalność (termin płatności) i długotrwałość opóźnień?
• Czy osoba podpisująca wniosek jest na pewno umocowana (KRS, reprezentacja łączna)?
• Czy opis przyczyn niewypłacalności jest spójny z dokumentami (np. daty wypowiedzeń, zajęć, umorzeń egzekucji)?
• Czy w spółce sprawdziłeś również „test bilansowy” (zobowiązania > majątek przez ponad 24 miesiące), a nie tylko bieżącą płynność?

To brzmi banalnie, ale w praktyce to właśnie te punkty decydują, czy postępowanie ruszy płynnie, czy zacznie się od korekt i zwrotów.

FAQ – Pytania i Odpowiedzi

Podstawa prawna i dane (bez „lania wody”)

Jeżeli chcesz samodzielnie zweryfikować kluczowe punkty z artykułu, to najczęściej wraca się do:

• Prawo upadłościowe: art. 11 (niewypłacalność), art. 20 (kto może złożyć wniosek), art. 21 (obowiązek i termin), art. 426 (wyjątki – np. bank), art. 491² (elementy i tryb w sprawach konsumenckich).
• Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych: art. 74 (opłata stała 1 000 zł), art. 76a (opłata podstawowa przy wniosku konsumenckim) oraz art. 14 ust. 3 (wysokość opłaty podstawowej).
• Dane rynkowe: zestawienia oparte o MSiG i KRZ (COIG) oraz analizy KRD BIG dotyczące skali i kosztu upadłości konsumenckich.

Podsumowanie

Jeśli masz zapamiętać jedną rzecz, niech będzie to ta: na pytanie „Kto może złożyć wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika?” odpowiada się inaczej w zależności od tego, czy mówimy o przedsiębiorcy/spółce, czy o konsumencie – a o powodzeniu decyduje nie sam „podmiot składający”, lecz jakość wykazania niewypłacalności i kompletność danych.

Gdy w grę wchodzi wniosek wierzyciela – kluczowe są dowody systemowej niewypłacalności. Gdy wniosek składa dłużnik (albo zarząd spółki) – kluczowa jest spójność dokumentów i uczciwy, kompletny obraz zobowiązań oraz majątku. W obu przypadkach warto myśleć o wniosku jak o „projekcie dowodowym”, a nie formularzu do odhaczenia.